Ајурведа е најстариот медицински систем кој живее од дамнешни времиња во светот. Потекнува од корењата на античките Санскрит зборови‘ayus‘ (живот) и ‘ved‘ (знаење) – и нуди богат и севкупен изглед на здрав живот, а потеклото датира уште пред 5000 години.
Се до денес, овој систем е проширен и се применува од истите спиритуални риши, кои се потпираат на основите на цивилизацијата на Ведите во Индија, со што ги спроведуваат основите за живот во погодни и прописни системи.

Главниот извор на знаење во оваа област се препишува на Ведите, божествените книги на мудрост кои тие ги предлагаат, а особено четвртото продолжение, именувано како Атарваведа кое датира уште од 1000 година п.н.е. Постојат уште неколку расправи за Ајурведа кои опстанале во истиот временски период, а најпознато од нив е Чарака Самхита и Сусхрута Самхита кои се базираат врз внатрешната медицина и оперативните зафати генерално. Астанга Хридајам е подетална компилација на рани текстови кои се создадени пред илјада години. Оние помеѓу нив формираат поголем дел на знаење кое се датира на Ајурведа, на истиот начин како што се применува и денес.

Уметноста на Ајурведа се прошири во 6-тиот век п.н.е. во Тибет, Кина, Монголија, Кореа и Шри Ланка и особено помеѓу свештениците на Будизмот кои патуваа во овие земји. Иако не е многу зачувано од нејзината оригинална форма, нејзините ефекти можат да се видат во различните њу ејџ концепти кои потекнуваат од овде
Ниедна филозофија нема поголемо влијание врз Ајурведа како што е филозофијата Санкхаја која пред се се смета за филозофија на создавање и манифестација. Во таа филозофија се верува дека позади секоја креација постои состојба на чиста егзистенција и свесност, која не зависи од време и простор, нема почеток и крај, нити некакви особини. Во таквото чисто постоење, никнува желба за искуство кое резултира со појава на чувства и предизвикува манифестација на исконска физичка енергија. Таквите манифестации се поврзуваат за да создадат „танц на креирање“ и на тој начин оживуваат.

Непроценливна, неопислива и особено суптилна е ваквата исконска енергија која тече и егзистира само како чисто постоење, таа е креативната сила на секое дејство, извор на форма која има особеност. Материјата и енергијата се блиску поврзани кога енергијата ја завзема формата, ние тежнееме да мислиме кон ова само во рамки на материја. А доколку е помодифицирана, крајниот резултат се сведува кон манифестирање на нашиот познат ментален и физички свет.
Исто така, таа поттикнува раст на космичка свест, која е универзален ред кој го овозможува целиот живот. Индивидуалната интелегенција, која се разликува од секојдневниот интелектуален ум, потекнува и е дел од оваа свест. Тоа е еден вид на внатрешна мудрост, дел од индивидуалноста кој останува незаситен од потребите на секојдневниот живот или т.н. Ахамкара, чувството за болест.

Санксрит збор, кој нема соодветен превод, Ахамкара, е концепт кој не е доволно сфатен од сите и најчесто се однесува на „егото“. Составувајќи многу повеќе од сево ова, тоа е битие, срж дел од „мене“ кој знае кои делови од универзалната креација е „јас“. Бидејќи „Јас“ на сум одделен од универзалната свест, и „Јас“ има идентитет кој се разликува и ги дефинира границита на „Мене“. Затоа, сите креации имаат Ахамкара, не само луѓето.
Од Ахамкара се раѓа дво-крилната креација. Првата е Сатва, субјективниот свет, кој може да се перципира и да се манипулира со неговата материја. Во него се вклучени телото (умот), капациетот на петте сетилни органи за слушање, чувствување, гледање, вкус и мирис, и петте органи на дејствување за говор, разбирање, движење, создавање потомство и исфрлање. Умот и суптилните органи овозможуваат мост помеѓу телото, Ахамкара и внатрешната мудрост, кои сите три заедно важат за есенцијална природа кај луѓето.
Втората е Тамас, објективниот свет на петте елементи на звук, допир, визија, вкус и мирис-петте суптилни елементи кои никнуваат од сгустените елементи од просторот, воздухот, огнот, водата и земјата-и од која се создава целат енергија во физичкиот свет. И постои и Рајас, силата на енергијата за движење, која ги соединува деловите на овие два света.

Густ елемент Суптилен елемент Орган за допир Моторни органи Функција
Простор Звук Уши Вокални корди Говор
Воздух Допир Кожа Раце Разбирање
Оган Вид Очи Стапала Движење
Вода Вкус Јазик Гениталии Обновување
Земја Мирис Нос Анус Отфрлање

Важно е да се спомне дека и во фазата на густите елементи, филозофија та на креација, која според Санкајапостои само сега и е во сегашноста, нема минато нити иднина, нити пак некаква особина, сеуште се справува со аспектот за постоење помеѓу нашите едноставни физички сфери. За да се примени Ајурведа во секојдневниот живот, не е потребно да се прифати ниту да се сфати овој вид филозофија . Но затоа пак нуди длабок осврт кон тоа како Ајурведа дејствува кон подобрувањето на вашето здравје.

 

Ајурведа затоа не е само едноставен систем за нега на здравје, туку и формана животен стил адаптиран за одржување на совршен баланс и хармонија внатре во човечкото постоење, од нај апстрактните трансцедентални вредности па се до нај концентрираните психолошки изразувања. Базирана врз примасата дека животот претставува интелегентна координација на Атма (душа), Мана (ум), Индрија (сетила) и Шарира(тело). Тоа се врти околу петте густи елементи кои се движат кон создавање на формирањето на секоја личност, т.н. Пракрити.

И кое за возврат е детерминирано од виталниот баланс на трите физички енергии- Вата, Пита, Капха и трите ментални енергии-Сатва, Рајас и Тамас.
Индискиот Бог на создавањето ја открива науката Ајурведа на мудрецот Атреја

Едноставна дефиниција

  • Ајурведа е целосен систем на лекување од Индија која користи конститутивен модел. Нејзината цел е да овозможи водич кон исхраната и животниот стил на луѓето за да можат да останат здрави како и на луѓе кај кои може да го подобри нивното здравје.

Постојат неколку аспекти на Ајурведа кои се уникатни:

  1. Нејзините препораки често се различни за посебно за секоја личност во зависност од видот на храната, од видот на животниот стил кои тие го следат се со цел тие да бидат здрави. Ова се должи на неговата примена на конституционалниот модел.

  2. Се што е застапено во Ајурведа е проценето преку набљудување, испитување, директно тестирање и знаење кое потекнува од античките текстови.

  3. Се знае дека постојат енергетски сили кои влијаат врз природата и луѓето. Овие сили се наречени Tridoshas.

  4. Затоа што Ајурведа гледа силна поврзаност помеѓу умот и телото, затоа е достапно голема количина од информации кои се однесуваат врз ваквата поврзаност.

Значење

  • Ајурведа потекнува од двата Санскрит зборови, Ayu што значи живот и Veda што значи знаење. За да се знае за животот, тоа значи Ајурведа. Секако, за комплетно разбирање на различните дострели на Ајурведа, дозволете да ви го презентираме начинот на живот “Ayu”. Според античкиот научник и философ од школата Ајурведа,Чарака, “ayu” се состои од клучни делови. Комбинација од ум, тело, чувство и душа.

Ум, тело и сетила

Ние тежнееме да ги идентификуваме повеќето наши физички тела; сеуште, всушност постои за нас нешто повеќе отколку што се однесува само кон очите. Можеме да увидиме дека под нашата физичка структура се наоѓа умот, кој не само што ги контролира нашите мисли, туку и помага во спроведувањето на секојдневните активности како што се дишењето, циркулацијата, дигестијата и отфрлањето на отпадниот материјал од нашето тело. Умот и телото дејствуваат во согласност еден со друг, неразделно и на тој начин ја регулираат нашата физиологија. Со цел нашиот ум да дејствува соодветно за да потпомага на нашето физичко тело, ние мораме притоа да ги користиме нашите сетила како што се наталожува збирот на информации. Можеме да го сметаме умот како еден вид на компјутер а сетилата како информации кои се внесуваат во компјутерот. Мирисот и вкусот се двата најважни сетила кои помагаат во дигестивниот процес. Кога умот регистрира дека определена храна се внесува во гастрономскиот тракт, тогаш го насочува телото да дејствува во зависност од ослободувањето на различните дигестивни ензими. Секако, доколку претеруваме со вкусот со применување на определен вид на вкус, како што е благото, тогаш ќе приметиме дека можноста на умот за перцепција на благо се раздвојува, и затоа телото е совладано да биде во состојба да процесира блага храна. За одржување на чистината на нашите сетила е од клучен дел во дозволувањето на умот и телото да интегрираат со нивните функции и помагаат во одржувањето на здрави и среќни индивидуалци.

ДУША

  • Ајурведа исто така гледа дека пред ние да егзистираме во нашата физичка форма со помош на нашиот ум и сетила, дека ние истовремено егзистираме во посуптилна форма, позната како душа. Дамнешните јасновидци од Индија верувале дека ние се состоиме од определена енергетска суштина која е оневозможена од присуството на нашата материјална форма. Всушност, тие учеле дека нашето потиснато „јас“ или душа останува непроменето. Таквата манифестација за илустрирање на овој концепт е дека ваквата суштина постои и по времето на смртта. Кога наближува времето кога личноста го напушта своето физичко тело, многу од неговите желби се појавуваат во овој период. Како што душата повеќе не се идентификува со телото, така неговата желба за хранење или да учествува во некоја активност која му пружила некоја лична сатисфакција се зголемува. Всушност, многу лица го документирале ваквото искуство како сензација „надвор од своето тело“.

  • Постојат уште неколку други примери како ние сме создадени од овие четири компоненти кои ние ги нарекуваме живот.

Принципи

Сега откако добро се запознавме што се вклучува во живот, ајде да разгледаме некои принципи на Ајурведа и како тие можат да влијаат врз нас.
Кај Ајурведа, индивидуалецот се смета за посебна личност создадена од пет примарни елементи. Елементите се етхер (простор), воздух, оган, вода и земја. Исто како и кај природата, ние исто така имаме пет елементи во нас. Кога некој од овие елементи е присутен во околината, тие за возврат имаат влијание врз нас. Храната која ја конзумираме и како изгледа времето се само два примери од присуството на овие елементи. Додека ние сме составени од овие пет елементи, некои елементи се сметаат дека имаат можност да се комбинираат во различни физиолошки функции. Просторот и воздухот се комбинираат да формираат тоа што во Ајурведа е познато како Vata dosha. Vata раководи со принципите на движење и затоа може да се смета како сила која управува со нервните импулси, циркулацијата, респирацијата и отстранувањето на непотребните материи. Оганот и водата се елементи кои кога се во комбинација формираат  Pitta dosha. Pitta dosha е процес на трансформација на метаболизмот. Трансформирањето на храната во нутриенти кои нашето тело може да ги асимилира е пример на функцијата на овој процес. Pitta е исто така одговорна за метаболизмот во организмот и ткивниот систем исто како и клеточниот метаболизам. И за крај, најдоминантна е водата и земјата како елементи кои се комбинираат за да формираат Kapha dosha. Kapha е одговорна за растот, додавајќи структурално единица по единица. Друга функција на Kapha dosha е да спроведе заштита. Клеточната течност го заштитува мозокот и спиналната течност и е еден вид на Kapha кој се наоѓа во телото. Исто така, дебелото црево на желудникот е уште еден пример на Kapha dosha кој ги заштитува ткивата. Ние сите сме создадени од уникатен однос на Vata, Pitta иKa pha. Овој однос на варира кај секоја личност одделно и поради тоа, Ајурведа ја гледа секоја личност како посебна комбинација која ја обликува нашата разновидност.

  • Ајурведа ни дава модел на поглед на секој иднивидуалец како уникатна комбинација од овие три ентитети и затоа дизајнира посебен третман на протокол кој особено се однесува на секоја личност која се соочува со своето здравје. Кога некој од овие ентитети (Вата, Пита или Капха) се акумулира, Ајурведа тогаш предлага одреден вид на животен стил како и водич за исхрана кој помага на личноста во намалувањето на оној ентитет кој е доминантен за подобар баланс меѓу трите. Исто така, Ајурведа предлага и хербален третман за да го поттикне процесот на заздравување. Доколку отровите во телото се наталожат, тогаш започнува процесот за прочистување познат како Pancha Karma и се препорачува за елиминирање на овие несакани токсини.

Заклучок:

  • Ова верување дека сите ние сме посебни индивидуалци, и овозможува на Ајурведа да се обрати не само на определени грижи околу здравјето, туку и да нуди објаснување зошто некоја личност определено реагира на некоја болест за разлика од друга. Се надеваме дека ќе продолжите да ја истражувате Ајурведа за да го зајакнете вашето здравје и да продолжите да негувате понатамошни погледи кон ова чудо што ние го нарекуваме живот.

Што претставува трите доши?

Концептот на Ајурведа за трите доши е уникатен во медицинската наука. Ајурведа верува дека телото е составено од ткива (dhatus), потрошен материјал (malas), и doshas (во слободен превод означува Енергетски сили). Работата на Тридошас е да помогне во формирањето на различните ткива на телото како и да ги отсрани сите несакани материјали од телото. Исто така, Тридошас влијае кон сите движења, сите трансформации, сите сензитивни функции и многу од останатите активности на умот и телото на човекот.

Вата доша

Vata dosha е најважна помеѓу трите видови на дошас. Ова се должи поради две причини. Прво, доколку Вата се дизбалансира подолго време, тогаш може да предизвика останатите две дошас (Питта и Капха) да се дизбалансираат. Дури може да предизвика Пита и Капха да станат дизбалансиани; ова се нарекува дизбаланс на Tridoshic и е најтешко за надминување. Второ, Вата е главниот двигател на телото, вклучувајќи ги и двете доши, ги движи сите ткива (дхатус) и целиот потрошен материјал. Вата ги овозможува следниве функции:

  • Сите видови на потрошен материјал: фетус, сперма, фекалија, моч, пог и уште некои други

  • Помага кај сите видови на метаболизам на телото (наречени Агни или Ајурведа)

  • Ги контролира сите различни подвизи на телото (како психички и физички), вклучувајќи респирација, биење на срцето, мотивација и контракциите на мускулите

  • Го пренесува целиот внес на надразнетост во различните сензитивни органи кон мозокот

Зошто да се грижиме?

Со учењето како да ги балансираме Тридошите, потребно е да се достигнат следниве цели:

  • Превентива од многу болести пред да станат интензивни (со други зборови, здравите луѓе да останат здрави)

  • Во повеќето случаи, забавувањето и повратен процес на болеста (особено во случаи на авто имуни нарушувања)

  • Помош околу одржувањето на здравјето, т.е. останување во состојба на целосно здрава личност: физички, ментално и духовно (со други зборови, протегање на максималниот потенцијал на секоја личност)

  • Тоа што е многу добро кај Ајурведа е дека учењето да се балансираат Тридошите е мошне лесно. Ајурведа значи правилен и разумен начин на размислување и живеење; се базира на природните закони. Инструментите кои се користат е да се избалансираат Тридошите во лесно менаџирање на животниот стил и соодветните протоколи на исхрана.

Print Friendly, PDF & Email